bewoners in de wijk

Stap 1. Initiatiefase

 

Verkennen van de mogelijkheden van een mini-warmtenet

Een mini-warmtenet doe je niet alleen. Vind je een mini-warmtenet interessant, dan heb je ook het enthousiasme nodig van je buren. Wat vinden zij ervan? Het is tijd om contact te zoeken. 

Vóór je gaat beginnen met het overtuigen van je buren van een mini-warmtenet, is het goed om te onderzoeken wat de huidige plannen zijn van de gemeente om jouw buurt aardgasvrij te maken. Veel gemeenten hebben specifieke doelstellingen en programma’s om de overstap naar duurzame energie te stimuleren. Deze zijn mogelijk vermeld in de Transitievisie Warmte of op de website van de gemeente. 

 

DEEL 1 Verbinden met bewoners

Het is verleidelijk om meteen technische verdieping op te zoeken, maar het is in deze fase belangrijk om te onderzoeken wat mensen drijft om van het gas af te gaan en wat hun voorwaarden daarvoor zijn. Om deze later te laten passen op een technische oplossing. 

Manieren om hierachter te komen:

  • Kleine bijeenkomsten
  • Gesprekjes op straat
  • Een brief door de brievenbus
  • Gewoon even aanbellen bij je buren

Dat laatste is niet voor iedereen makkelijk, maar is wel heel effectief. Het voordeel is dat het gaat om een mini-warmtenet, met gemiddeld 2-10 aansluitingen, dus je hoeft niet ver.

Het is fijn als je niet alles zelf hoeft uit te zoeken. Het is handig je met een kleine kerngroep (bijvoorbeeld de buurvrouw) te verdiepen in mini-warmtenetten en het beleid van de gemeente. Samen sta je sterk. 

Contact leggen met bewoners

Begin met een informeel gesprek om de interesse te peilen. Op deze manier creëer je een laagdrempelige start. 

Voorbeeldvragen

  • “Ik heb gehoord over de mogelijkheid om een mini-warmtenet op te zetten in onze buurt. Zou jij geïnteresseerd zijn in een collectieve manier om duurzame energie op te wekken voor onze woningen?” 
  • “Weet je hoe jouw woning verwarmd wordt en of dit in de toekomst duurzaam kan? Ik heb een idee dat we als buurt kunnen verkennen. Zullen we er eens samen over praten?” 
  • “Zou het niet makkelijker zijn om samen onze huizen aardgasvrij te maken? Dat lijkt me makkelijker en efficiënter. Wat denk jij?” 
  • “Wil jij ook van het gas af? Zullen we eens kijken of we dat samen kunnen doen?” 
  • “Ik ben mijn hoge gasverbruik zat. Zullen we kijken hoe we op een duurzame manier onze huizen kunnen verwarmen?” 

Peilen van wensen en behoeften

Het startpunt van een gesprek zijn de wensen en behoeften van de bewoners. Wat vinden ze belangrijk? Waar worden ze blij van? Waar willen ze moeite voor doen?  

Maar er zullen ook zorgen zijn. Het kan het helpen om mogelijke bezwaren of zorgen te identificeren, zodat je in een latere fase beter kunt inspelen op deze vragen. Veelvoorkomende zorgen kunnen gaan over de kosten, de technische haalbaarheid, de mate van betrokkenheid van bewoners of overlast bij de aanleg. 

Voorbeeldvragen

  • “Maak je je wel eens zorgen over je energieverbruik? Welke zorgen zijn dat? Wat is er nodig om die zorg weg te nemen?” 
  • “Ben je al bezig met het verduurzamen van je huis? Welke maatregelen wil je nog uitvoeren? En wat hoop je daarmee te bereiken?” 
  • “Welke zorgen zou je hebben bij het opzetten van een mini-warmtenet? Bijvoorbeeld over de kosten, technische zaken of over de organisatie?” 
  • “Ben je benieuwd hoe zo’n warmtenet er in de praktijk uit zou zien? Wat zou voor jou een reden zijn om mee te doen? En wat zou voor jou een drempel zijn waar je tegenop ziet?” 
  • “Als we zo’n project samen opzetten, wat zou jij dan het liefst willen dat de gemeente of een andere partij regelt?” 

Het is handig om de wensen en voorwaarden van de andere bewoners goed bij te houden. Deze informatie helpt later bij het ontwikkelen van een technische oplossing die aansluit op ieders behoeften.

Leren uit de praktijk

Er zijn nog weinig mini-warmteprojecten, maar wel een groeiend enthousiasme. Dit leerden we uit projecten die de mogelijkheden van een mini-warmtenet onderzochten. 

Een project van een mini-warmtenet valt of staat met goede communicatie. Mensen hebben verschillende behoeftes en voorkeuren en het werkt in je voordeel om daar rekening mee te houden. Heb je al eens nagedacht wat voor een type buurman of buurvrouw je hebt? Afhankelijk van het type mens is het van belang om je communicatie daarop aan te passen.

  • Welke varianten zijn er?
  • Hoe efficiënt is het systeem?
  • Hoe passen isolerende maatregelen in het plan?

Betrek deze mensen bij het onderzoek en geef hen de ruimte om mee te denken. Ze helpen graag bij het maken van keuzes en zoeken naar de beste oplossingen.

Niet-technische types willen vooral een comfortabel en zorgeloos resultaat. Te veel details of keuzes kunnen hen onzeker maken. Voor hen is het belangrijk om:

  • Een helder en overzichtelijk aanbod te bieden, zonder technische details.
  • Regelmatig op de hoogte te houden van de voortgang, maar niet van het technische proces.
  • Een duidelijke en kant-en-klare oplossing te presenteren zodra alles is uitgezocht.

Daarnaast zijn er mogelijk mensen die het gewoon leuk vinden om te helpen, bijvoorbeeld als gastheer of –vrouw bij een informatieavond.

Maak het zichtbaar

Het gebruik van een infographic, afbeelding of schema kan helpen om  de werking  van een mini-warmtenet duidelijker te maken.  

 mini-warmtenetaquathermie mini-warmtenet

Figuur: Twee voorbeelden van mini-warmtenet, boven een mini-warmtenet met bodemenergie. Onder een mini-warmtenet met aquathermie.  

DEEL 2 Verbinding met de gemeente

Het vroeg betrekken van de gemeente kan erg nuttig zijn voor het succes van een mini-warmtenet. De gemeente kan ondersteuning bieden met informatie, subsidies, vergunningen en beleidsrichtlijnen die specifiek van toepassing zijn op het opzetten van warmtenetten. 

Contact leggen met gemeente

Ook bij de gemeente is het goed om niet meteen te formeel te beginnen. Maak een kennismakingsgesprek bij de gemeente met een medewerker van de duurzaamheidsafdeling of energietransitie. Het doel van dit gesprek is om erachter te komen of er reeds beleid is omtrent duurzame warmtevoorzieningen en of mogelijk buurtinitiatieven als een mini warmtenet worden ondersteund. 

Voorbeeld eerste mail naar de gemeente: gemeente mail

Voorbeeldvragen:

  • “Hoe past ons idee voor een mini-warmtenet binnen de huidige visie van de gemeente voor duurzame energievoorziening?”
  • “Zijn er al gebieden binnen onze gemeente aangewezen voor de aanleg van warmtenetten? En zou onze buurt daar ook onder kunnen vallen?”
  • “Heeft de gemeente een visie op de uitfasering van aardgas? Hoe kunnen wij hier als buurt op inspelen?”

Een goede gesprekspartner voor de gemeente

Al tijdens de eerste kennismaking is het goed om na te gaan of een mini-warmtenet past binnen de plannen van de gemeente. Veel gemeenten hebben specifieke doelstellingen en programma’s om de overstap naar duurzame energie te stimuleren. Deze zijn bijvoorbeeld mogelijk vermeld in de Transitievisie Warmte van de gemeente. Veel van deze informatie kun je vinden op de website van de gemeente of via openbare documenten over de energietransitie.

Tips

  1. Bereid een korte presentatie voor en leg in enkele minuten uit wat een mini-warmtenet is, waarom jullie het interessant vinden en wat je nodig hebt van de gemeente.
  2. Welke hulpvraag heb je aan de gemeente? Weet welke ondersteuning je specifiek van de gemeente nodig hebt (zoals informatie, financiering, vergunningen)
  3. Een vast contactpersoon is prettig. Dit zorgt ervoor dat je niet steeds helemaal opnieuw je verhaal moet uitleggen. Daarnaast is het handig om een kort verslag bij te houden van wat besproken is. 

Einde eerste stap

Je hebt misschien al een aantal mensen in een straat enthousiast gekregen. Super! De enthousiaste buren en jij kunnen het kernteam vormen om meer buren mee te krijgen. Samen sta je sterk. 

Verder naar de volgende fase

Of ga terug

Gebruik de navigatie bovenaan de pagina voor een overzicht van alle fasen

Op de hoogte blijven?

Ontvang tips, artikelen, nieuws en meer! Geef hieronder aan welk thema je voorkeur heeft.

Lijsten