Blijf op de hoogte
Ontvang de beste bespaartips!
Je ontvangt als eerste onze nieuwe tips, ervaringen en blijft op de hoogte van nieuwe artikelen.
Ventilatie in huis
Je hebt schone lucht nodig om je gezond te voelen en goed te functioneren. Stel je voor dat de ruimte waarin jij nu zit niet goed wordt geventileerd. Dan adem je steeds de lucht in die je collega's of gezinsleden ook in- en uitademen en weer hergebruiken. Kortom, zonder ventilatie vervuilt de lucht die jij nodig hebt steeds verder.
Direct naar
Luchten of ventilatie?
Met ventileren bedoelen we dat vervuilde lucht de woning verlaat en er schone verse lucht binnenkomt. Ventileren wordt nogal eens verward met luchten. Het is toch echt wat anders.
Bij luchten zet je ramen en deuren tegen elkaar open waardoor de vervuilde lucht naar buiten waait en er frisse lucht weer naar binnen komt. Als je de ramen en deuren sluit, ververst de lucht in huis ook niet meer tot je ze weer open doet. Bij ventileren zorgt een ventilatiesysteem constant voor de aan- en afvoer van schone lucht in huis zonder dat je daar ramen of deuren voor op en hoeft te zetten.
De laatste jaren werd ventileren een steeds actueler thema. Dat komt doordat we onze huizen steeds meer kierdicht maken en beter zijn gaan isoleren.
De gevolgen van slechte ventilatie
1. Vochtproblemen en gezondheidsklachten
Onvoldoende ventilatie laat de luchtvochtigheid in huis stijgen. Een te hoge luchtvochtigheid kan leiden tot allergieën, luchtwegproblemen, irritatie van slijmvliezen, hoofdpijn en hoesten. De huisstofmijt vindt een hoge luchtvochtigheid juist fijn.
2. Schimmel: als je het ziet, ben je te laat
Elke ruimte heeft goede ventilatie nodig. Maar vooral in ruimten waar je veel water gebruikt, zoals de keuken en de badkamer, ligt het vochtprobleem continu op de loer. Het is dus van belang dat je vooral in die kamers de ventilatie goed regelt. Als vochtproblemen zoals schimmels zichtbaar zijn is het vochtprobleem al behoorlijk ver ontwikkeld en ben je eigenlijk al te laat.
3. Fijnstof: luchtwegklachten
Uit onderzoek van TNO blijkt dat in veel Nederlandse woningen te veel fijnstof aanwezig is, wat de luchtkwaliteit naar beneden haalt en voor gezondheidsproblemen met je longen kan zorgen. Fijnstof komt vrij door verbranding, van bijvoorbeeld sigaretten, houtkachels en kaarsjes.
4. Hogere stookkosten
Als vocht in muren, vloeren en plafonds trekt, wordt het lastiger en duurder om je huis op te warmen.
Verschillende soorten ventilatie
De verschillende soorten ventilatie die Nederlandse woningeigenaren toepassen zijn: natuurlijke ventilatie, mechanische ventilatie en balansventilatie. Hieronder lichten we ze toe.
1. Natuurlijke ventilatie
Je herkent natuurlijke ventilatie aan roosters in de kozijnen en kiepraampjes. De roosters zijn met de hand te bedienen en hebben meestal een paar standen. Dit systeem voldoet goed als het gaat om verse lucht binnenhalen en verontreinigde lucht afvoeren. Het voordeel is dat aan zulke roosters weinig kapot kan gaan en als dat toch gebeurt, is het makkelijk te repareren.
Er kleeft echter ook een nadeel aan luchtverversing via een rooster en dat is het beperkte aantal standen. Als het systeem open staat, ervaar je tocht en de kostbare warme lucht verdwijnt te snel. En op warme dagen is deze manier van ventileren vaak juist te beperkt.
2. Mechanische ventilatie
Mechanische ventilatie herken je aan ventielen en dopjes in het plafond. Ventilatiekanalen vanuit verschillende ruimtes voeren vervuilde en vochtige lucht af, waardoor er verse lucht wordt aangezogen via bijvoorbeeld ventilatieroosters. De ventilatiekanalen leiden naar een centrale ventilatie-unit of ventilatiebox, die vaak bij de cv-ketel hangt. Afhankelijk van de gemeten concentratie CO₂ in de aanwezige lucht vertraagt, stopt of versnelt het systeem vanzelf. 
3. Centrale balansventilatie
Balansventilatie zie je steeds vaker in nieuwbouwwoningen, vooral vanaf bouwjaar 2000. Eén systeem voert actief vervuilde lucht af (bijvoorbeeld via ventielen in keuken en badkamer) én blaast tegelijk verse buitenlucht naar binnen op andere plekken in het huis.
Warmteterugwinning voor energiebesparing en comfort
De verse buitenlucht kan bij balansventilatie worden voorverwarmd met warmte uit de oude lucht die naar buiten gaat. Dat heet warmteterugwinning, vaak afgekort tot WTW. Je hoeft niet bang te zijn dat de gebruikte lucht weer het huis in wordt geblazen, de twee circuits zijn gescheiden.
Balansventilatie met WTW heeft twee grote voordelen:
- Je bespaart energie doordat je veel minder warme lucht naar buiten blaast. Een modern systeem kan meer dan 95% van de warmte terugwinnen.
- Het is comfortabel als de verse lucht is voorverwarmd. Als je ventileert via het raam kan je weleens koude tocht voelen. Zeker als in jouw huis geen hete radiatoren onder het raam hangen, bijvoorbeeld omdat je vloerverwarming hebt. Met balansventilatie met WTW heb je daar nooit last van.
4. Decentrale balansventilatie
Je kunt centrale balansventilatie in een bestaand huis inbouwen. Maar omdat het buizensysteem dat nodig is er nog niet ligt, kan dat aardig wat moeite en geld kosten. Decentrale balansventilatie met WTW kan dan een uitkomst bieden. Hierbij wordt maar één ruimte geventileerd, meestal de huiskamer omdat vooral daar je verwarming aan staat. De ventilatiebox wordt direct tegen de buitenmuur van de ruimte aan geplaatst, waardoor er geen buizenstelsel nodig is. Dat scheelt je niet alleen veel geld maar ook een hoop gedoe. De rest van je huis ventileer je dan 'natuurlijk' of 'mechanisch'.
Heb ik een ventilatiesysteem?
Twijfel je of jouw woning een ventilatiesysteem heeft? Check dit:
- Hangt er een grote ventilatiebox naast je cv-ketel?
- Zitten er afzuigventielen in vochtige ruimtes zoals de badkamer of keuken?
- Heb je een schakelaar met meerdere standen in de badkamer of keuken?
Tot slot, hoe kun je zelf ventileren?
Goede ventilatie is hoe dan ook wel erg belangrijk voor de gezondheid. Als je niet goed ventileert en de luchtvochtigheid in je huis erg hoog is, kan het vocht uiteindelijk wel in de muren, vloeren en plafonds trekken. Dat maakt het wel lastiger en dus duurder om je huis op te warmen.